Incydent wycieku danych
Okręgowa Izba Pielęgniarek i Położnych w Gdańsku
oipip.gda.pl
- Data ataku
2024 - Ujawnienie incydentu
września 2024
- Okres danych
- Nie ustalono
- Skala incydentu
- Około 800 osób
Zakres danych
- Imiona i nazwiska · potwierdzone
- Adresy e-mail · potwierdzone
- Numery telefonów · potwierdzone
- Adresy zamieszkania · potwierdzone
- Daty urodzenia · potwierdzone
- Numery PESEL · potwierdzone
- Dane dokumentów tożsamości · potwierdzone
Publikacja danych
- Opublikowano zbiór danych
Wyciek danych z Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych w Gdańsku dotyczy ponad 800 osób
Okręgowa Izba Pielęgniarek i Położnych w Gdańsku to samorząd zawodowy, który prowadzi rejestr pielęgniarek i położnych z regionu i wydaje im prawo wykonywania zawodu. We wrześniu 2024 roku padła ofiarą ataku grupy ransomware RansomHub, która zażądała okupu, a po odmowie opublikowała wykradzione pliki.
CERT Polska przeanalizował opublikowany materiał i ustalił, że zawiera dane osobowe ponad 800 osób, w tym imiona, nazwiska, numery PESEL i adresy zamieszkania. To mniej niż w wielu wyciekach, ale zestaw danych w części plików jest wyjątkowo pełny.
Stare pliki z dwóch komputerów, a nie baza rejestru
Przy tym incydencie ważne jest, skąd pochodzą dane, bo od tego zależy, kogo dotyczą.
Według Izby naruszone zostały dane na dwóch komputerach, a nie centralny rejestr pielęgniarek i położnych. Większość opublikowanych plików to dokumenty jawne, ale pliki z lat 2009-2010 i starsze zawierają dane osobowe. Wyciek dotyczy więc głównie osób, które były członkami Izby lub miały z nią kontakt kilkanaście lat temu, a wiele z nich mogło nie wiedzieć, że ich dane nadal są przechowywane w biurze Izby.
Kogo dotyczy wyciek z OIPiP w Gdańsku
Wyciek obejmuje pielęgniarki i położne z okręgu gdańskiego, których dane znalazły się w starych plikach Izby.
Izba zapowiedziała poinformowanie wszystkich osób, których dane dotyczą. PESEL można też sprawdzić w bezpiecznedane.gov.pl po zalogowaniu, na przykład przez mObywatel. Osoby, które wiele lat temu zmieniły nazwisko albo adres, mogą nie dostać listu od Izby, dlatego sprawdzenie w rządowym serwisie jest pewniejsze.
Co zawierają opublikowane pliki
Zakres danych różni się między plikami, a najpełniejszy z nich dotyczy kilkudziesięciu osób.
| Dane | Zakres | Znaczenie |
|---|---|---|
| Imię, nazwisko, PESEL, adres zamieszkania | ponad 800 osób | ryzyko wyłudzenia kredytu i kradzieży tożsamości |
| Numer dowodu osobistego, telefon | część plików z lat 2009-2010 i starszych | dowód z tamtych lat mógł już wygasnąć, ale numer nadal uwiarygodnia oszustwo |
| Nazwisko panieńskie, imię ojca, data i miejsce urodzenia | plik dotyczący 38 osób | typowe odpowiedzi na pytania weryfikacyjne w bankach i urzędach |
| Wykształcenie i numer prawa wykonywania zawodu | plik dotyczący 38 osób | podszywanie się pod pielęgniarkę lub położną |
| Adresy e-mail | lista 117 osób | phishing |
Nazwisko panieńskie i imię ojca to dane, o które banki i urzędy pytały przez lata przy weryfikacji tożsamości. Razem z PESEL i adresem tworzą zestaw, który pozwala podszyć się pod konkretną osobę w rozmowie telefonicznej.
PESEL i dane z dowodu to ryzyko pożyczki na cudze dane
Najpoważniejszym skutkiem tego wycieku jest możliwość zaciągnięcia zobowiązania na dane poszkodowanej osoby.
Zastrzeżenie PESEL w aplikacji mObywatel blokuje kredyt i pożyczkę na ten numer w bankach i firmach pożyczkowych. Jeśli w plikach był numer dowodu, który nadal jest ważny, dowód można też zastrzec. Dane sprzed kilkunastu lat nie tracą wartości, bo PESEL, nazwisko panieńskie i imię ojca się nie zmieniają.
Oszustwa skierowane do pielęgniarek i położnych
Przestępca, który wie, że ofiara pracuje w ochronie zdrowia, może dopasować pretekst do jej zawodu.
Typowe scenariusze to wiadomość od izby pielęgniarek o zaległej składce, aktualizacji danych w rejestrze albo zawieszeniu prawa wykonywania zawodu. Inny wariant to telefon od rzekomego pracownika banku, który zna nazwisko panieńskie i imię ojca, więc brzmi jak ktoś, kto ma dostęp do prawdziwej kartoteki.
E-mail od Okręgowej Izby Pielęgniarek i Położnych z linkiem do pilnej aktualizacji danych w rejestrze albo do opłacenia zaległej składki to scenariusz, który pasuje do danych z tego wycieku. Sprawy z Izbą załatwiaj przez jej oficjalną stronę wpisaną ręcznie albo telefonicznie pod numerem z tej strony.
Przebieg incydentu w OIPiP w Gdańsku
Izba nie zapłaciła okupu, więc grupa opublikowała dane po upływie terminu.
- 16 września 2024 roku RansomHub ogłasza atak na Izbę i wyznacza termin publikacji danych.
- 23 września 2024 roku Izba publikuje komunikat o ataku i zgłasza sprawę do UODO oraz Centralnego Biura Zwalczania Cyberprzestępczości.
- 1 października 2024 roku grupa publikuje wykradzione pliki.
- CERT Polska analizuje materiał, a dane ponad 800 osób trafiają do bezpiecznedane.gov.pl.
Wyciek danych z OIPiP w Gdańsku w skrócie
Wyciek objął dane ponad 800 osób ze starych plików Izby, w tym PESEL i adresy, a w części przypadków numery dowodów, nazwiska panieńskie i imiona ojców. Pliki są publicznie dostępne. Najgroźniejsze jest połączenie PESEL z danymi używanymi do weryfikacji tożsamości, które nie zmieniają się z upływem lat. Rekomendacje poniżej pokazują, od czego zacząć zabezpieczanie.
Rekomendacje
-
Zastrzeż PESEL
Jeśli incydent objął Twoje dane, zastrzeż PESEL w aplikacji mObywatel, przez internet lub w urzędzie gminy. Z bezpłatnej usługi mogą korzystać pełnoletnie osoby z numerem PESEL.
Jak zastrzec PESEL -
Chroń dane dokumentu
Jeśli ujawniono dane Twojego dokumentu, sprawdź oficjalną procedurę jego ochrony. Przy podejrzeniu kradzieży tożsamości zgłoszenie może prowadzić do unieważnienia dowodu osobistego - przed zgłoszeniem zapoznaj się ze skutkami.
Procedura dotycząca dowodu osobistego -
Uważaj na wiadomości od izby i banku
Oszust może znać nazwisko panieńskie, imię ojca i numer prawa wykonywania zawodu. Sprawy z Izbą i bankiem weryfikuj, dzwoniąc na numer z ich oficjalnej strony.
-
Dwuetapowa weryfikacja
Włącz uwierzytelnianie dwuskładnikowe na kontach, które je oferują, zwłaszcza w poczcie. Dodatkowy składnik utrudnia dostęp osobie, która poznała hasło. Nie udostępniaj kodów logowania innym osobom.
Jak włączyć weryfikację dwuetapową -
Monitorowanie kont
Sprawdź historię logowań, aktywne sesje i dane odzyskiwania swoich kont. Jeśli zauważysz nieznaną aktywność, zakończ obce sesje i skorzystaj z instrukcji zabezpieczenia konta u jego dostawcy.